UX UI là gì? Đây là hai khái niệm mô tả cách người dùng trải nghiệm và nhìn thấy website của bạn. UX là trải nghiệm tổng thể: website có dễ dùng, dễ tìm thông tin không; UI là giao diện: màu sắc, bố cục, nút bấm có đẹp và rõ ràng không. Hai yếu tố này quyết định khách có ở lại và liên hệ với bạn hay rời đi.
Với chủ doanh nghiệp không rành kỹ thuật, UX/UI nghe có vẻ phức tạp, nhưng thực chất rất gần gũi với trải nghiệm hàng ngày. Bài này tôi giải thích bằng ví dụ dễ hình dung, không dùng thuật ngữ khó hiểu.
UX là gì, hiểu đơn giản nhất
UX viết tắt từ “trải nghiệm người dùng”. Hãy tưởng tượng bạn bước vào một cửa hàng: lối đi có rõ ràng không, sản phẩm có dễ tìm không, nhân viên có hỗ trợ kịp lúc không. UX trên website cũng tương tự, chỉ khác là diễn ra trên màn hình.
Một website có UX tốt là website giúp khách tìm thấy thứ họ cần nhanh chóng, không phải đoán mò hay cuộn tìm quá nhiều, và biết chính xác phải làm gì tiếp theo để liên hệ với bạn.
UI là gì, hiểu đơn giản nhất
UI viết tắt từ “giao diện người dùng”, là phần bạn nhìn thấy trực tiếp: màu sắc, kiểu chữ, hình ảnh, vị trí các nút bấm. Nếu UX là cách cửa hàng được sắp xếp, thì UI chính là cách trang trí, ánh sáng, biển hiệu của cửa hàng đó.
UI đẹp giúp website trông chuyên nghiệp, tạo ấn tượng tốt ngay từ giây đầu tiên. Nhưng UI đẹp mà UX kém, ví dụ nút bấm đẹp nhưng đặt sai chỗ, khách vẫn sẽ gặp khó khăn khi sử dụng.
Nói cách khác, UI tốt giúp khách có thiện cảm ban đầu, còn UX tốt mới là yếu tố giữ chân khách ở lại và khiến họ hoàn thành được điều họ muốn, ví dụ tìm giá xe hoặc gửi thông tin liên hệ thành công.
Vì sao chủ doanh nghiệp cần hiểu UX UI là gì
Bạn không cần tự thiết kế, nhưng hiểu khái niệm giúp bạn trao đổi hiệu quả hơn với người làm website cho mình, và biết đánh giá website của mình có thực sự tốt hay chỉ đẹp trên bề mặt.
Một website UX/UI tốt trực tiếp ảnh hưởng đến việc khách có để lại thông tin liên hệ hay không, tức ảnh hưởng trực tiếp đến doanh thu, không chỉ là chuyện thẩm mỹ đơn thuần. Đây cũng là lý do ngày càng nhiều chủ doanh nghiệp chủ động tìm hiểu để giám sát chất lượng website của chính mình.
Ví dụ thực tế về UX/UI tốt và chưa tốt
| Tình huống | UX/UI chưa tốt | UX/UI tốt |
|---|---|---|
| Tìm số điện thoại | Phải cuộn hết trang mới thấy | Hiện ngay đầu trang, dễ thấy |
| Xem bảng giá | Chữ nhỏ, khó đọc trên điện thoại | Rõ ràng, dễ đọc trên mọi thiết bị |
| Điền form liên hệ | Nhiều trường không cần thiết | Chỉ hỏi thông tin thực sự cần |
Cách tự đánh giá UX/UI website của bạn
Bạn không cần kiến thức chuyên sâu để nhận ra vấn đề. Hãy tự đóng vai một khách hàng lần đầu ghé thăm, thử tìm thông tin bạn thường được khách hỏi nhiều nhất, xem có mất nhiều thời gian không.
- Có tìm thấy số điện thoại hoặc nút liên hệ trong vòng vài giây không.
- Chữ có đọc được rõ ràng mà không cần phóng to màn hình không.
- Màu sắc, bố cục có nhất quán, không rối mắt không.
- Các bước để liên hệ có đơn giản, không quá nhiều thao tác không.
Nếu website của bạn dùng nền tảng Flatsome, bạn có thể tự điều chỉnh một số phần giao diện cơ bản theo hướng dẫn trong bài hướng dẫn chỉnh sửa trang bằng UX Builder của Flatsome.
Mẹo thực tế: khi đánh giá UX/UI, đừng chỉ hỏi “trang này có đẹp không”, hãy hỏi “tôi có dễ dàng làm được điều mình muốn trên trang này không”. Câu hỏi thứ hai mới thực sự phản ánh chất lượng UX/UI.
UX/UI tốt có tốn nhiều chi phí hơn không
Không nhất thiết. Một website UX/UI tốt không phải lúc nào cũng cần thiết kế cầu kỳ, tốn kém, mà quan trọng là bố cục hợp lý, thông tin rõ ràng, đúng thứ khách cần ở đúng vị trí họ dễ tìm thấy nhất.
Khi tư vấn thiết kế website, tôi luôn ưu tiên sắp xếp hợp lý trước, sau đó mới đến trang trí thêm, vì trải nghiệm sử dụng luôn quan trọng hơn vẻ ngoài đơn thuần.
Câu hỏi thường gặp
UX và UI có phải là một không?
Không phải một, dù thường đi cùng nhau. UX là trải nghiệm tổng thể khi sử dụng, còn UI là phần giao diện nhìn thấy được như màu sắc và bố cục.
Doanh nghiệp nhỏ có cần đầu tư kỹ vào UX/UI không?
Rất nên đầu tư ở mức hợp lý, vì UX/UI ảnh hưởng trực tiếp đến việc khách có liên hệ với bạn hay rời đi tìm nơi khác.
Làm sao biết website hiện tại có vấn đề về UX/UI không?
Cách đơn giản nhất là tự trải nghiệm như một khách hàng lần đầu, hoặc nhờ người khác thử thao tác và ghi nhận những chỗ họ gặp khó khăn.
Nếu bạn muốn được đánh giá UX/UI website hiện tại của mình, nhắn Zalo 0911 947 997, tôi sẽ xem và góp ý cụ thể những điểm cần cải thiện.
